OG‘IR AHVOLDAGI BEMORLARDA OG‘IZ BO‘SHLIG‘INING KLINIK-GIGIYENIK HOLATI VA PATOLOGIK O‘ZGARISHLARNING RIVOJLANISH XUSUSIYATLARI
Kalit so‘zlar:
og‘iz bo‘shlig‘iAbstrak
Og‘ir ahvoldagi bemorlarda og‘iz bo‘shlig‘ining tabiiy himoya tizimlari qisqa muddatda izdan chiqishi mumkin. Mustaqil gigiyenani bajara olmaslik, so‘lak ajralishining kamayishi, og‘iz orqali ovqatlanishning cheklanishi, endotraxeal intubatsiya, kislorod bilan davolash, suvsizlanish va ko‘p sonli dori vositalarining qo‘llanishi tish yuzasida mikrobli qoplamning tez to‘planishiga, shilliq qavatning qurishi va shikastlanishiga hamda parodont to‘qimalaridagi yallig‘lanishning kuchayishiga olib keladi. Maqolada og‘ir ahvoldagi bemorlar og‘iz bo‘shlig‘ida kuzatiladigan klinik-gigiyenik o‘zgarishlarning shakllanish mexanizmlari, umumiy va mahalliy xavf omillari, asosiy stomatologik ko‘rinishlar hamda ularni baholash mezonlari tahlil qilingan. Og‘iz bo‘shlig‘i holatini faqat tish qoplamining miqdori bilan baholash yetarli emasligi, shilliq qavat, so‘lak, til, milk, tishlar va tibbiy moslamalar tegib turgan sohalarni birgalikda tekshirish zarurligi asoslangan.
##plugins.themes.default.displayStats.downloads##
Havolalar
1. Scannapieco F.A., Stewart E.M., Mylotte J.M. Colonization of dental plaque by respiratory pathogens in medical intensive care patients. Critical Care Medicine. 1992;20(6):740–745.
2. Franklin D., Senior N., James I., Roberts G. Oral health status of children in a paediatric intensive care unit. Intensive Care Medicine. 2000;26(3):319–324. doi:10.1007/s001340051156.
3. Dennesen P., van der Ven A., Vlasveld M. et al. Inadequate salivary flow and poor oral mucosal status in intubated intensive care unit patients. Critical Care Medicine. 2003;31(3):781–786. doi:10.1097/01.CCM.0000053646.04085.29.
4. El-Solh A.A., Pietrantoni C., Bhat A. et al. Colonization of dental plaques: a reservoir of respiratory pathogens for hospital-acquired pneumonia in institutionalized elders. Chest. 2004;126(5):1575–1582. doi:10.1378/chest.126.5.1575.
5. Ćabov T., Macan D., Husedžinović I. et al. The impact of oral health and 0.2% chlorhexidine oral gel on the prevalence of nosocomial infections in surgical intensive-care patients: a randomized placebo-controlled study. Wiener Klinische Wochenschrift. 2010;122:397–404. doi:10.1007/s00508-010-1397-y.
6. Ullman A., Long D., Lewis P. The oral health of critically ill children: an observational cohort study. Journal of Clinical Nursing. 2011;20(21–22):3070–3080. doi:10.1111/j.1365-2702.2011.03797.x.
7. Saensom D., Merchant A.T., Wara-aswapati N., Ruaisungnoen W., Pitiphat W. Oral health and ventilator-associated pneumonia among critically ill patients: a prospective study. Oral Diseases. 2016;22(7):709–714. doi:10.1111/odi.12535.
8. de Lacerda Vidal C.F., Vidal A.K.L., Monteiro J.G.M. et al. Impact of oral hygiene involving toothbrushing versus chlorhexidine in the prevention of ventilator-associated pneumonia: a randomized study. BMC Infectious Diseases. 2017;17:112. doi:10.1186/s12879-017-2188-0.
9. Giuliano K.K., Penoyer D., Middleton A., Baker D. Oral care as prevention for nonventilator hospital-acquired pneumonia: a four-unit cluster randomized study. American Journal of Nursing. 2021;121(6):24–33. doi:10.1097/01.NAJ.0000753468.99321.93.
10. Lei S., Liu Y., Zhang E. et al. Influence of oral comprehensive nursing intervention on mechanically ventilated patients in ICU: a randomized controlled study. BMC Nursing. 2023;22:293. doi:10.1186/s12912-023-01464-w.
11. Lin C.C., Liaw J.J., Li C.H., Chen L.C., Han C.Y. Nurse-led intervention to improve oral mucosal health of intubated patients in the intensive care unit: a prospective study. American Journal of Infection Control. 2024;52(8):900–905. doi:10.1016/j.ajic.2024.01.014.
12. Çiftçi M.A., Efe Arslan D. Factors affecting the oral health of patients in intensive care units: a prospective observational study. Journal of Research in Nursing. 2024;29(6):483–496. doi:10.1177/17449871241262114.



















