AMBULATORIYA SHAROITIDA HOMILADOR AYOLLARDA TEMIR TANQISLIGI ANEMIYASINI PROFILAKTIK DAVOLASH ORQALI PERINATAL NATIJALARNI YAXSHILASH VA PREEKLAMPSIYA XAVFINI KAMAYTIRISH: INDIVIDUAL RISKGA ASOSLANGAN YONDASHUV

Mualliflar

  • Dilnura Abdullayeva Markaziy Osiyo Tibbiyot Universiteti, Akusherlik va ginekologiya kafedrasi magistranti ##default.groups.name.author##
  • Nilufar Erkinova Central Asian Medical University Xalqaro tibbiyot universitetining “Akusherlik va ginekologiya” kafedrasi magistranti ##default.groups.name.author##

Kalit so‘zlar:

temir tanqisligi anemiyasi, homiladorlik, preeklampsiya, perinatal natijalar, ambulator nazorat

Abstrak

Homiladorlik davrida uchraydigan qon kasalliklarining eng keng tarqalgani sanalgan temir tanqisligi anemiyasi (TTA) nafaqat ona organizmidagi qon hosil bo'lish jarayonlariga ta'sir etibgina qolmasdan, balki yo'ldosh-homila tizimining ishlash sifatiga, homila rivojlanish jadalligiga va homiladorlikning gipertenziv asoratlariga ham bevosita aloqasi borligi zamonaviy tadqiqotlardn ma’lum bo’lmoqda. Ushbu maqolada poliklinika sharoitida kuzatilayotgan homilador ayollarda TTAning erta profilaktik davolash choralari orqali tug'ruq va chaqaloq sog'lig'i natijalarini yaxshilash, shuningdek preeklampsiya rivojlanish ehtimolini kamaytirishga mo'ljallangan individual riskni hisobga olgan yondashuv taklif qilinmoqda. Modelning asosi birinchi trimestrda amalga oshiriladigan ikki yo'nalishli risk tahlili ya’ni, anemiyaga moyillik omillari va preeklampsiyaning erta va kech bosqichlari uchun xos bo'lgan xavf omillari birgalikda baholanadi.[5,8] Bu ikki yo'nalishni yagona tizimga birlashtirish ambulator akusher-ginekologga eng ko'p e'tibor talab qiladigan bemorlarni aniq ajratish va ularga nisbatan profilaktik temir terapiyasi, kuchaytirish monitoringini hamda o'z vaqtida tuzatilgan maslahatlarni qo'llash imkonini beradi.

##plugins.themes.default.displayStats.downloads##

##plugins.themes.default.displayStats.noStats##

Havolalar

1. World Health Organization. Guideline: Daily iron supplementation in pregnant women. Geneva: WHO, 2023.

2. Pavord S., Daru J., Prasannan N., et al. UK guidelines on the management of iron deficiency in pregnancy. British Journal of Haematology, 2024.

3. Breymann C., Honegger C., Hösli I., Surbek D. Diagnosis and treatment of iron-deficiency anaemia during pregnancy and postpartum. Archives of Gynecology and Obstetrics, 2023.

4. Jung J., Rahman M.M., Rahman M.S., et al. Maternal iron deficiency anemia and adverse pregnancy outcomes: a systematic review and meta-analysis. Annals of the New York Academy of Sciences, 2023.

5. Khalil A., Syngelaki A., Akolekar R., Nicolaides K.H. First-trimester screening and prevention of preeclampsia. American Journal of Obstetrics and Gynecology, 2024.

6. Каримова Ф.Д., Расулова Н.А. Анемия беременных: современные аспекты диагностики и лечения в амбулаторной практике. Тошкент: Тиббиёт нашриёти, 2022.

7. Camaschella C. Iron deficiency: new insights into diagnosis and treatment. Hematology, Transfusion and Cell Therapy, 2023.

8. Poston L., Bell R., Croker H., et al. Maternal nutritional status, iron status, and risk of preeclampsia: mechanistic insights. Placenta, 2024.

9. Toshpulatova D.M. Homiladorlikda temir tanqisligi anemiyasining diagnostikasi va davolash samaradorligini oshirish yo'llari. Tibbiyot fani va ta'limi jurnali, 2024.

10. Rana S., Lemoine E., Granger J.P., Karumanchi S.A. Preeclampsia: pathophysiology, challenges, and perspectives. Circulation Research, 202

Nashr qilingan

2026-06-21