XORAZM VILOYATIDA ENTEROBIOZNING TARQALISHI, DIAGNOSTIKASI VA PROFILAKTIKASI: KOMPLEKS TAHLIL
Ключевые слова:
enterobioz, Enterobius vermicularis, tarqalish, perianal qirindisi, diagnostikaАннотация
Bolalar populyatsiyasida keng tarqalgan parazitar infeksiyalar orasida enterobioz muhim epidemiologik muammo bo‘lib qolmoqda. U Enterobius vermicularis tomonidan keltirib chiqariladi va asosan kontakt-maishiy yo‘l orqali yuqadi. So‘nggi yillarda aholi zichligining ortishi, bolalar jamoalarida kontaktning kuchayishi hamda shaxsiy gigiyena qoidalariga to‘liq rioya etilmasligi natijasida enterobiozning tarqalish ko‘rsatkichlari yuqori darajada saqlanib qolmoqda. Kasallik ko‘p hollarda yengil klinik kechishga ega bo‘lsa-da, uzoq davom etgan hollarda bolalarda uyqu buzilishi, asabiylik, ishtaha pasayishi, allergik reaksiyalar va funksional oshqozon-ichak o‘zgarishlariga olib kelishi bilan aholi salomatligiga salbiy ta’sir ko‘rsatadi.
Maqolada Xorazm viloyatida enterobiozning tarqalish darajasi, uning yosh guruhlari bo‘yicha xususiyatlari, diagnostika usullarining samaradorligi hamda profilaktik chora-tadbirlarni kompleks baholash ko‘rsatilgan. Tadqiqot 2024–2025 yillarda turli yosh guruhlariga mansub bemorlardan olingan klinik materiallarni tahlil qilish asosida o‘tkazildi va perianal qirindisi (Grem usuli) orqali laborator diagnostika amalga oshirildi. Olingan natijalar enterobiozning umumiy tarqalish darajasi yuqori ekanligini va ayniqsa maktabgacha hamda maktab yoshidagi bolalar orasida ustunlik qilishini ko‘rsatdi. Shuningdek, qayta yuqish (reinvaziya) holatlarining mavjudligi sanitar-gigiyenik qoidalarga yetarli darajada rioya etilmayotganligini va profilaktika ishlari yetarli darajada tashkil etilmaganligini tasdiqlaydi.
##plugins.themes.default.displayStats.downloads##
Библиографические ссылки
1.World Health Organization. Helminth control in school-age children: a guide for managers of control programmes. – 2nd ed. – Geneva: WHO Press, 2011.
2.Centers for Disease Control and Prevention (CDC). Parasites – Enterobiasis (Pinworm infection). – Atlanta, 2023.
3.Cook G.C. Enterobius vermicularis infection // Gut. – 1994. – Vol. 35. – P. 1159–1162.
4.Burkhart C.N., Burkhart C.G. Assessment of frequency, transmission, and genitourinary complications of enterobiasis (pinworms) // International Journal of Dermatology. – 2005. – Vol. 44. – P. 837–840.
5.Garcia L.S. Diagnostic Medical Parasitology. – 6th ed. – Washington: ASM Press, 2016.
6.Beaver P.C., Jung R.C., Cupp E.W. Clinical Parasitology. – 9th ed. – Philadelphia: Lea & Febiger, 1984.
7.Алимов А.М., Каримов Х.Р. Паразитарные заболевания у детей. – Ташкент: Медицина, 2018.
8.Абдуллаев Ш.А., Рахимов Б.Ж. Эпидемиология гельминтозов в Узбекистане // Журнал теоретической и клинической медицины. – 2020. – №3. – С. 45–49.
9.Мирзаев Р.А., Турсунов О.О. Современные аспекты диагностики энтеробиоза // Медицинский журнал Узбекистана. – 2021. – №2. – С. 32–36.
10.Stephenson L.S., Latham M.C., Ottesen E.A. Malnutrition and parasitic helminth infections // Parasitology. – 2000. – Vol. 121. – P. S23–S38.
