TIBBIY FAOLIYAT VA BEMOR XAVFSIZLIGI: IXTISOSLASHTIRILGAN TIBBIYOT MUASSASALARIDA SIFATNI BOSHQARISHNING ZAMONAVIY METODOLOGIYASI

Gulbahor Matnazarova; Djakhongir Sabirov; Nozimaxon Agzamova

Authors

Gulbahor Matnazarova Toshkent davlat tibbiyot universiteti Epidemiologiya kafedrasi magistratura direktori, t.f.d., professor, Toshkent sh., O‘zbekiston Author
Djakhongir Sabirov Milliy Tibbiyot Markazi Ilmiy tadqiqotlar, innovatsiyalar va grantlar bo‘limi rahbari, Toshkent sh., O‘zbekiston Author
Nozimaxon Agzamova Toshkent Davlat Tibbiyot Universiteti epidemiologiya kafedrasi, Toshkent sh., O‘zbekiston Author

Keywords:

bemor xavfsizligi, tibbiy faoliyat, IPSG, SOP, JCI standartlari

Abstract

Ushbu maqolada zamonaviy sog‘liqni saqlash tizimining fundamental yo‘nalishi — tibbiy faoliyatda bemor xavfsizligini ta’minlashning tizimli mexanizmlari tahlil qilinadi. Tadqiqotda Bolalar milliy tibbiyot markazi (BMTM) tajribasiga tayanib, xalqaro JCI (Joint Commission International) standartlari va Bemor xavfsizligining xalqaro maqsadlari (IPSG) asosida sifatni boshqarish metodologiyasi yoritilgan. Maqolada tibbiy xatolar va shifoxona ichi asoratlarini (ShOA) minimallashtirishda "nol zarar" (zero harm) konsepsiyasining ahamiyati ilmiy asoslab berilgan.

Maqolaning asosiy qismida klinik xavflarni boshqarishning amaliy vositalari: bemorlarni identifikatsiya qilishning aniqligi, "Read Back" va "SBAR" protokollari orqali kommunikatsiya samaradorligini oshirish, yuqori xavfli dori vositalari (LASA) bilan ishlashda "ikki tomonlama nazorat" (double check) tizimi batafsil tahlil qilingan. Shuningdek, jarrohlik xavfsizligini ta’minlovchi uch bosqichli tekshiruv (Sign In, Time Out, Sign Out), infeksion nazoratning JSST tamoyillari hamda Morze shkalasi yordamida yiqilish xavfini kamaytirish chora-tadbirlari ko‘rib chiqilgan.

Mualliflar muassasada "Just Culture" (Adolatli madaniyat) muhitini shakllantirish va klinik hodisalarni jazosiz qayd etish tizimini joriy qilishning ahamiyatini alohida ta’kidlaydilar.

Xulosa sifatida, standart operatsion protokollarni (SOP) tibbiy faoliyatga integratsiya qilish davolash samaradorligini oshirish va bemorga yetkazilishi mumkin bo‘lgan kutilmagan zararlarning oldini olishning eng samarali strategiyasi ekanligi ko‘rsatib o‘tilgan

Downloads

Download data is not yet available.

References

1. Atajanova Yu.Yu., Umarov B.Ya., Salakhitdinov Sh.N. Implementation of Patient Safety and Quality Control Units in Compliance with International Accreditation Standards. Eurasian Journal of Medical and Natural Sciences, 2025..

2. Joint Commission International. Accreditation Standards for Hospitals, 8th Edition, 2024..

3. Ergashov N.Sh. et al. "Patient Safety" for Medical Students as an Advanced Step Towards Improving Patient Safety. Herald of TMA, 2022..

4. Asatullayev R.B., Rashidova O. Clinical Incident Reporting in Uzbekistan. Journal of International Scientific Research, 2025..

5. World Health Organization. Patient Safety: Global Action on Patient Safety. Geneva: WHO, 2021.